Al bijna acht maanden kom ik bij een echtpaar over de vloer. Mevrouw leeft met beginnende dementie, meneer met Parkinson. Twee verschillende werkelijkheden, twee verschillende ritmes — en soms raken ze elkaar daarin kwijt. Dan ontstaan er misverstanden, kleine botsingen die eigenlijk vooral gaan over onzekerheid en gemis.
Meneer worstelt met wat niet meer vanzelf gaat. Zijn spraak, zijn bewegingen… en daardoor ook het contact. Mevrouw daarentegen heeft juist veel energie en wil graag dingen ondernemen. Vaak gaat ze er alleen op uit, en dan voelt meneer zich buitengesloten. Dat uit zich soms in boosheid. Niet omdat hij dat wil, maar omdat het voor hem de enige manier is om te laten zien dat het pijn doet.
Daarom begin ik altijd met luisteren
Niet invullen, niet oplossen — luisteren.
Door ze allebei hun verhaal te laten doen, hoor ik waar de verlangens zitten, waar de wrijving ontstaat en waar ruimte ligt om het anders te doen.
Samen zoeken naar wat hem weer betekenis geeft
Met meneer ben ik stap voor stap gaan ontdekken wat hem nog plezier en zingeving brengt. Dat gaat niet in één gesprek; soms duurt het even of soms is er nog niet direct veel enthousiasme. Maar we vonden iets. En nu gaat hij elke vrijdag met veel plezier naar een dagbesteding waar hij zich welkom voelt.
En dat verandert de sfeer in huis
Mevrouw heeft weer wat ruimte om adem te halen. De irritatie ebt weg. Ze vinden elkaar vaker in kleine gezamenlijke momenten: de dinsdagmiddag bij Breinfit, of de spelletjesavond waarop meneer met andere mannen lacht en speelt.
In mijn gesprekken met hen gebruik ik graag wat humor. Het haalt de zwaarte eraf en helpt hen om elkaar opnieuw te zien — niet alleen als mantelzorger of patiënt, maar als mens. Ik blijf benadrukken wat meneer wél kan, en ik zie hoe dat zijn zelfvertrouwen stapje voor stapje terugbrengt.
Meebewegen met wat nodig is
Als het goed gaat, laat ik met vertrouwen wat tijd ertussen. Maar zodra ik voel dat het weer schuurt, plan ik een extra bezoek. In de Sociale Benadering gaat het om naast hen staan, open blijven, eerlijk blijven, samen blijven zoeken. Zo leren ze niet alleen omgaan met hun ziekten, maar vooral met elkaar — in een nieuwe werkelijkheid die soms schuurt maar ook mooie momenten brengt.
En het raakt me telkens opnieuw om te zien hoe ze elkaar weer iets beter vinden. Hoe meneer opbloeit als hij merkt dat iets lukt, of wanneer hij een compliment krijgt. Zijn gezicht dan… daar kan ik oprecht van genieten.
Maar eerlijk is eerlijk: wie wordt er niet blij van een beetje erkenning?
